بیاختیاری ادرار به ناتوانی در کنترل تخلیه ادرار گفته میشود، که ممکن است بهصورت نشت ناگهانی، قطرهقطره یا عدم توانایی در نگه داشتن ادرار تا رسیدن به توالت بروز کند. این مشکل میتواند موقتی یا دائمی بوده و در هر سنی رخ دهد، اما در زنان (بهویژه پس از زایمان یا یائسگی) و سالمندان شایعتر است.
بی اختیاری ادرار چیست
به هر گونه شکایت از دفع بی اختیار ادرار، بهنحویکه فرد با اراده خود قادر به کنترل آن نباشد بی اختیاری ادراری گفته می شود. بی اختیاری ادراری میتواند در هر دو جنس زن و مرد دیده شود . علاوه بر این ممکن است در سنین مختلف از کودکی تا پیری و به علل مختلف رخ دهد. جهت تشخیص و درمان بی اختیاری ادرار ، ابتدا لازم است با انواع بی اختیاری ادرار آشنا شویم .
در ادامه این مقاله راجع به انواع بی اختیاری ادراری و روش های درمانی آن توضیح داده میشود.
انواع بی اختیاری ادرار در زنان
بی اختیاری ادراری فوریتی:
به شرایطی که دفع بی اختیار ادرار همراه با حالت فوریت رخ بدهد ، بی اختیاری فوریتی گفته میشود . معمولا در این حالت ریزش ادرار قبل از آن که فرد بتواند خودش را به دستشویی برساند رخ میدهد. شیوع این نوع بی اختیاری آنقدر زیاد است که حدود یک سوم کل موارد بی اختیاری ادرار از این نوع هستند.
بی اختیاری ادراری استرسی:
به شکایت از دفع بی اختیار ادرار که با فعالیت ورزشی، سرفه، عطسه و یا زور زدن رخ بدهد بی اختیاری استرسی گفته میشود. این نوع بی اختیاری در خانم ها شایعتر است و حدود نیمی از موارد بی اختیاری ادرار از این نوع هستند.
بی اختیاری ادراری ترکیبی:
نوع ترکیبی بی اختیار ادراری حالتی است که هم با افزایش فشار شکمی و هم با احساس فوریت ادرار، ریزش ادرار دیده میشود. این نوع بی اختیاری کمتر از نیمی از موارد (30-50 درصد) بی اختیاری را از نظر شیوع شامل میشوند.
بی اختیاری ادراری مداوم:
شکایت از دفع بی اختیار ادرار بهطور مداوم بهنحویکه فرد هم در بیداری هم در خواب در طی راه رفتن، نشستن بدون هیچگونه فشار شکمی یا احساس فوریت و بهطور مداوم در حال ریزش ادرار است. این نوع بی اختیاری شایع نیست ، معمولاً متعاقب اعمال جراحی لگنی یا سابقه پرتودرمانی لگنی و به علت ایجاد فیستول بین مثانه و رحم یا مثانه واژن ایجاد میشود.
عواملی که باعث بی اختیاری ادرار در زنان می شود؟
عوامل متعددی میتوانند باعث بیاختیاری ادرار در زنان شوند. این عوامل اغلب بهدلیل تأثیر بر عضلات کف لگن، اعصاب کنترلکننده مثانه یا تغییرات هورمونی هستند. شایعترین عوامل عبارتاند از:
- زایمان طبیعی: آسیب به عضلات و اعصاب کف لگن هنگام زایمان میتواند کنترل ادرار را مختل کند.
- بارداری: افزایش فشار رحم روی مثانه و تغییرات هورمونی در دوران بارداری میتواند بیاختیاری ایجاد کند.
- یائسگی: کاهش سطح استروژن موجب تضعیف بافتهای مثانه و مجرای ادرار میشود.
- افزایش سن: با افزایش سن، عضلات کف لگن و مثانه ضعیفتر میشوند.
- چاقی: فشار اضافه ناشی از وزن بر مثانه و عضلات کف لگن، احتمال نشت ادرار را بالا میبرد.
- جراحیهای لگنی (مانند هیسترکتومی): ممکن است به ساختارهای حمایتی مثانه آسیب بزنند.
- عفونتهای مکرر ادراری: میتوانند تحریکپذیری مثانه را افزایش دهند.
- یبوست مزمن: زور زدن مکرر در اجابت مزاج به عضلات کف لگن آسیب میزند.
- عوامل روانی یا عصبی: مانند اضطراب شدید یا بیماریهایی چون اماس، دیابت و آسیبهای نخاعی
پیشگیری و درمان بهموقع با مشورت پزشک متخصص میتواند کیفیت زندگی زنان را بهطور قابلتوجهی بهبود بخشد.
تشخیص بی اختیاری ادرار در زنان
در ابتدا پزشک متخصص زنان و زایمان به بررسی سابقه پزشکی فرد می پردازد. و ممکن است این معاینه فیزیکی برای ارزیابی آناتومی ناحیه لگن انجام شود. برای بررسی شواهد عفونت باید آزمایش ادرار انجام شود.
اگر تشخیص پس از این ارزیابی های اولیه نامشخص باقی بماند یا علائم پس از درمان های اولیه بهبود نیابد، ممکن است آزمایش های اضافی لازم باشد.
تاثیر یائسگی بر بی اختیاری ادرار
برخی از خانم ها پس از قطع پریود و یائسگی، مشکلات کنترل مثانه دارند. داشتن سطح پایین هورمون استروژن پس از یائسگی مجرای ادرار را تضعیف می کند.
مجرای ادرار به نگه داشتن ادرار در مثانه تا زمانی که آماده ادرار کردن هستید کمک می کند. همچنین مانند تمام ماهیچه ها، ماهیچه های مثانه و مجرای ادرار با افزایش سن، مقداری قدرت خود را از دست می دهند. این بدان معنی است که ممکن است هنگام پیر شدن نتوانید ادرار را در مثانه خود نگه دارید
درمان بی اختیاری ادرار
با استفاده از لیزر واژینال co2 بدون هیچگونه برش و بخیه ، و بدون درد و خونریزی ،سبب تحکیم عضلات کف لگن و تقویت ماهیچه های ناحیه لگن شده و در نهایت لیزر واژینال یک راه امن و ساده در درمان بی اختیاری ادرار است.
با استفاده از تکنولوژی جدید لیزر، به واسطه تحریک کلاژن سازی و افزایش خونرسانی ، سبب تقویت عضلات کف لگن شده و درمان کم تهاجمی بی اختیاری ادرار محسوب میشود.
همچنین برای درمان بی اختیاری ادرار مصرف دارو برخی پیام های شیمیایی موجود در اعصاب اطراف مثانه را مسدود می کند و عضلات مثانه را شل می کند تا ظرفیت مثانه بیشتر شود. برخی داروها می توانند دیواره مجاری ادرار را ضخیم تر کنند.
تجویز داروهایی مانند استروژن موضعی، داروهایی جهت آرام کردن یک مثانه فعال، تقویت عضلات مثانه می تواند در درمان بی اختیاری ادرار کمک کننده باشد.
در صورتی که روش های درمانی فوق موثر نبودند پزشک و جراح زنان می تواند با استفاده از روش جراحی مشکلات مربوط و موث در بروز عارضه بی اختیاری ادرار را درمان کند.
رعایت این نکات در درمان این بیماری موثر است:
۱- انجام ورزش های کف لگن (ورزش کگل) برای استحکام بیشتر عضلات کف لگن و کنترل ادرار در مثانه توصیه می شود.
۲- اضافه وزن و چاقی سبب افزایش فشار داخل شکم و افزایش فشار به مثانه می گردد با رعایت رژیم غذایی مناسب و کاهش وزن میتوان از اضافه وزن و همچنین بی اختیاری ادرار ناشی از آن جلوگیری کرد.
۳- احتیاط در مصرف داروها. حدود ۳۰۰ دارو وجود دارد که سبب بدتر شدن بی اختیاری ادرار می گردد پس حتما با مشورت پزشک به مصرف آنها بپردازید.
۴- تغذیه نیز نقش مهمی در بی اختیاری ادرار دارد استفاده از کافئین و الکل تحریک کننده دستگاه ادراری است و میتواند بی اختیاری ادرار را تشدید کند.
۵- پیشگیری از عفونت های ادراری ، زیرا عفونت های ادراری سبب ضعف ماهیچه های مثانه و در نتیجه سبب بی اختیاری ادرار می گرد
هزینه درمان بی اختیاری ادرار
امروزه با پیشرفت علم و تکنولوژی دیگر نیازی به استفاده از روشهای جراحی نیست. درمان بی اختیاری ادرار با لیزر واژینال بسیار بهتر، سریعتر و کم هزینه تر از روشهای جراحی سنتی است. اگر بی اختیاری ادرار دارید بهتر است حتما با یک متخصص زنان مشورت کنید. هزینه این روش درمانی به نوع روش انتخابی، تعدا جلسات درمان، دستمزد پزشک و غیره بستگی دارد.
همچنین شما می توانید برای اطلاع از قیمت با شماره های مطب تماس بگیرید و یا به شبکه های اجتماعی پزشک مراجعه کنید.
مطلب کاملی بود نمی دونستم زنا بیشتر از مردا میگیرن
من و مامانم همیشه میایم پیشتون ….واقعا با لیزر و درمان خیلی مامانم بهتر شده نسبت به قبل